Điều khiển ứng dụng web bằng nghiêng máy và camera: cách bật, chỗ hay hỏng

Ứng dụng giải trí trên trình duyệt giờ điều khiển được bằng cách nghiêng điện thoại hoặc bằng chính cơ thể bạn qua camera: con quay hồi chuyển đọc góc nghiêng để lái, mô hình nhận dạng tư thế chạy ngay trên máy để biết bạn đang vung tay hay nhảy lên. Cả hai đều cần bạn bấm cho phép, cần trang chạy HTTPS, và trên iPhone còn phải chạm một nút trước khi trang được đọc cảm biến. Bài này giải thích cách hai kiểu điều khiển này hoạt động, cách bật trên Android và iPhone, chỗ hay hỏng, và những lưu ý an toàn khi cả nhà cùng đứng dậy chơi trong phòng khách.

Hai kiểu điều khiển không cần chạm

Ý tưởng không mới — tay cầm cảm biến chuyển động và camera theo dõi cơ thể đã có trên máy chơi ở phòng khách từ lâu. Điều mới là cả hai giờ chạy được trong một thẻ trình duyệt, trên chiếc điện thoại bạn đang có, mở bằng một đường dẫn.

Nghiêng máy hoạt động thế nào

Trình duyệt cung cấp cho trang web hai luồng dữ liệu: góc nghiêng của máy theo ba trục, và gia tốc mỗi khi máy bị lắc, bị đẩy. Ứng dụng đua chẳng hạn chỉ cần đọc góc nghiêng trái – phải để biến thành góc đánh lái. Muốn chơi thoải mái, ứng dụng phải làm thêm mấy việc mà người dùng ít khi thấy:

• Lấy tư thế hiện tại làm “thẳng”. Người nằm, người ngồi, người cầm máy hơi ngửa — nếu lấy mặt đất làm chuẩn thì ai cũng lái lệch. Ứng dụng tốt sẽ có nút “cân lại” hoặc tự lấy tư thế lúc bắt đầu làm điểm giữa.
• Vùng chết ở giữa. Tay người không bao giờ yên tuyệt đối. Một khoảng nghiêng nhỏ ở giữa được bỏ qua để xe không lắc lư liên tục.
• Làm mượt. Cảm biến rẻ hơi nhiễu; ứng dụng lọc bớt để chuyển động mượt mà không bị chậm.
• Khoá chiều màn hình. Nghiêng mạnh có thể làm máy tự xoay màn hình giữa chừng. Trên Android, trang có thể khoá chiều khi ở chế độ toàn màn hình; trên iPhone thì không, nên bạn nên tự khoá xoay màn hình trước.

Điều khiển bằng cơ thể qua camera

Mô hình nhận dạng tư thế nhìn vào từng khung hình camera và tìm ra các điểm chính trên cơ thể: đầu, vai, khuỷu tay, cổ tay, hông, đầu gối, cổ chân. Từ vị trí các điểm này qua từng khung hình, ứng dụng biết bạn đang giơ tay, ngồi xổm, hay nhảy lên. Đã có những bộ công cụ, như MediaPipe của Google, chạy việc nhận dạng này ngay trong trình duyệt.

Điểm quan trọng về quyền riêng tư: nhận dạng tư thế chạy được hoàn toàn trên máy, hình camera không nhất thiết phải gửi lên đâu. Nhưng “chạy được trên máy” không có nghĩa là mọi ứng dụng đều làm vậy. Trước khi cho phép camera, đọc xem ứng dụng nói gì về việc xử lý hình. Cách thử nhanh: bật chế độ máy bay sau khi trang đã tải xong. Nếu nhận dạng vẫn chạy, phần xử lý đang diễn ra trên máy.

Điều kiện để camera nhận tốt

• Đủ sáng, ánh sáng chiếu vào người chứ không chiếu thẳng vào ống kính. Đứng quay lưng ra cửa sổ là camera chỉ thấy một bóng đen.
• Đứng đủ xa để thấy từ đầu tới chân, thường hai đến ba mét tuỳ góc rộng của camera.
• Kê máy chắc chắn ở ngang tầm bụng hoặc ngực, dựa vào chồng sách hay giá đỡ, không cầm tay.
• Mặc quần áo khác màu với tường phía sau; quần áo quá rộng làm khó nhận ra khớp gối, khuỷu tay.
• Chỉ một người trong khung hình, trừ khi ứng dụng nói rõ hỗ trợ nhiều người.

Cách bật trên Android và iPhone

Android (Chrome)

1. Cảm biến chuyển động thường được cho phép sẵn. Nếu ứng dụng không phản ứng khi nghiêng, mở Chrome, bấm ba chấm > Cài đặt > Cài đặt trang web > Cảm biến chuyển động, xem trang đó có bị chặn không.
2. Camera: khi trang hỏi, bấm Cho phép. Nếu lỡ chặn, vào Cài đặt > Cài đặt trang web > Máy ảnh để mở lại.
3. Nếu Chrome bị chặn quyền camera ở cấp hệ thống, vào Cài đặt của điện thoại > Ứng dụng > Chrome > Quyền > Máy ảnh.

iPhone (Safari)

1. Từ iOS 13, Safari không cho trang tự đọc cảm biến chuyển động. Trang phải hiện một nút, bạn chạm vào, rồi Safari hỏi “Cho phép truy cập chuyển động và hướng”. Không có cú chạm đó thì trang không bao giờ nhận được dữ liệu.
2. Nếu lỡ bấm Không cho phép, thường phải đóng thẻ, mở lại trang để được hỏi lại.
3. Camera: khi Safari hỏi, chọn Cho phép. Quản lý lại ở Cài đặt > Ứng dụng > Safari > Camera (trên iOS cũ là Cài đặt > Safari > Camera).

Tên mục có thể khác tuỳ phiên bản máy. Lưu ý chung: cả cảm biến lẫn camera đều chỉ hoạt động khi trang chạy HTTPS, và trong trình duyệt nhúng của Zalo, Messenger thì nhiều khi bị chặn — nên mở bằng Chrome hoặc Safari.

Những chỗ hay hỏng và cách gỡ

An toàn khi cả nhà cùng đứng dậy chơi

Điều khiển bằng cơ thể là cách hay để biến thời gian màn hình thành thời gian vận động. WHO khuyến nghị trẻ 5–17 tuổi vận động trung bình 60 phút mỗi ngày ở mức vừa đến mạnh, và người lớn 150–300 phút mỗi tuần ở mức vừa. Vài lượt nhảy trước camera không thay được buổi đá bóng ngoài sân, nhưng là một bước đầu cho những ngày mưa. Đi kèm là vài lưu ý:

• Dọn chỗ trước. Bàn trà, ghế nhựa, góc tủ, đồ chơi trên sàn. Người đang nhìn màn hình không nhìn chân.
• Không đi tất trên sàn gạch trơn. Đi chân trần hoặc giày đế bám.
• Kê máy chắc chắn. Điện thoại rơi từ kệ cao xuống là chuyện thường gặp nhất.
• Trẻ nhỏ chơi có người lớn bên cạnh, nhất là các bài nhảy, xoay người.
• Không dùng điều khiển nghiêng khi đang đi bộ, đi xe. Ánh mắt dính vào màn hình, tay bận cầm máy là công thức của va chạm.
• Dễ say, chóng mặt thì dừng. Nghiêng máy liên tục trong khi nhìn cảnh chuyển động nhanh có thể gây khó chịu như say xe ở một số người.

Hướng đi trong vài năm tới

Chúng tôi thấy mấy xu hướng khá rõ. Mô hình nhận dạng tư thế ngày càng nhỏ và nhanh, nên máy tầm trung sẽ chạy mượt hơn. Ứng dụng sẽ biết kết hợp cả hai kiểu: nghiêng máy cho phần lái, chạm cho phần bấm nút, camera cho những khoảnh khắc vận động. Và điều khiển bằng chuyển động sẽ luôn phải đi kèm lựa chọn chạm thường, vì không phải ai cũng nghiêng máy hay đứng dậy được — người đang ngồi xe buýt, người lớn tuổi, người đau lưng.

Với các môn thể thao trên màn hình như những gì có trong Giao Đấu hay Đội Hình, chạm vẫn là cách điều khiển chính xác nhất trên điện thoại. Chuyển động và camera hợp hơn với những khoảnh khắc thả lỏng, chơi cho vui cùng cả nhà, khi độ chính xác ít quan trọng hơn tiếng cười.